همتی: نقدینگی فقط پول پرقدرت نیست

به گزارش باخیش خبر، عبدالناصر همتی در یادداشتی با عنوان «پایه پولی و نقدینگی؛ اصلاح یک برداشت رایج» به تشریح رابطه میان این دو متغیر پولی پرداخت و تأکید کرد که نقدینگی حاصل تکثیر مکانیکی پایه پولی با یک ضریب فزاینده ثابت نیست.

وی توضیح داد: ضریب فزاینده صرفاً نسبت نقدینگی به پایه پولی را نشان می‌دهد و به‌تنهایی نمی‌تواند سازوکار خلق نقدینگی را به‌درستی توضیح دهد.

رئیس‌کل بانک مرکزی با اشاره به نقش نظام بانکی در خلق پول افزود: بخش عمده نقدینگی در جریان اعتباردهی بانک‌ها و ایجاد سپرده‌های ناشی از آن شکل می‌گیرد. بانک‌ها نیز برای تسویه پرداخت‌ها و ایفای تعهدات مربوط به ذخیره قانونی، به ذخایر نزد بانک مرکزی نیاز دارند؛ بنابراین رشد اعتبار و سپرده‌ها می‌تواند تقاضا برای پایه پولی را افزایش دهد.

همتی با اشاره به تأثیر افزایش نرخ ذخیره قانونی اظهار کرد: با افزایش این نرخ، بانک‌ها باید در برابر میزان مشخصی از سپرده‌ها، ذخایر بیشتری نگهداری کنند. تأمین این نیاز اضافی می‌تواند موجب شود پایه پولی با نرخی بیش از نقدینگی رشد کند؛ با این حال، از رشد بالای پایه پولی به‌تنهایی نمی‌توان افزایش متناسب نقدینگی در آینده را نتیجه گرفت.

وی با تأکید بر ضرورت کنترل رشد نقدینگی تصریح کرد: مهار پایدار تورم و تثبیت انتظارات تورمی مستلزم اصلاح ناترازی‌های انباشته در بودجه، شبکه بانکی و سایر بخش‌های اقتصادی است؛ چراکه تا زمانی که این ناترازی‌ها به گسترش مستمر اعتبار و سپرده منجر شوند، فشار برای تأمین ذخایر بانکی نیز ادامه خواهد داشت.

رئیس‌کل بانک مرکزی همچنین هشدار داد که محدود کردن عرضه ذخایر بدون مهار عوامل ایجادکننده تقاضا، می‌تواند فشار را به بازار بین‌بانکی و اضافه‌برداشت بانک‌ها منتقل کند. به گفته وی، تأمین نیاز شبکه بانکی به ذخایر به معنای عرضه نامحدود و بدون قیدوشرط نیست و نرخ تمام‌شده دسترسی بانک‌ها به این منابع اهمیت اساسی دارد.

همتی در ادامه، منشأ تأمین ذخایر را نیز مهم دانست و گفت: تأمین ذخایر از محل افزایش خالص دارایی‌های خارجی بانک مرکزی، خالص مطالبات از دولت یا عملیات بازار باز، می‌تواند آثار متفاوتی بر نیاز بانک‌ها به استقراض و هزینه تأمین ذخایر داشته باشد.

وی در پایان تأکید کرد: مدیریت عرضه، نرخ و شرایط دسترسی بانک‌ها به ذخایر، همراه با نظارت بر ترازنامه شبکه بانکی، باید در خدمت کاهش رشد نقدینگی و مهار تورم قرار گیرد./انتهای پیام

ارسال: ناصر غلامی هوجقان